Prinsjesdag 2005

20-09-2005

Methode en doelgroep

Het onderzoek is uitgevoerd via web-interviewing onder 506 Nederlandse kiesgerechtigden. De respondenten is gevraagd naar hun mening over de Nederlandse politiek in het algemeen en actuele politieke thema's in het bijzonder.

Het onderzoek heeft plaatsgevonden op 19 en 20 september 2005.

Resultaten

1. Het vertrouwen in het kabinet en de minister president is laag maar hoger dan vorig jaar.
Een vijfde (21%) heeft vertrouwen in het Kabinet, bijna drie kwart (72%) heeft dat niet. In vergelijking met vorig jaar is het vertrouwen in het Kabinet weer iets gestegen. Toen was het vertrouwen in het kabinet op een dieptepunt; slechts 16% had vertrouwen en 80% had dat niet. Het vertrouwen is anno 2005 weer op het niveau van 2003 (toen had 23% vertrouwen en 70% niet).

In de huidige minister heeft men iets meer vertrouwen; ruim een kwart (26%) zegt vertrouwen in Jan Peter Balkenende te hebben, ruim tweederde heeft geen vertrouwen in hem (68%).

• CDA stemmers en VVD stemmers hebben relatief meer vertrouwen in het huidige Kabinet en de minister president. PvdA en GroenLinks stemmers hebben relatief weinig vertrouwen in het kabinet en Balkenende

2. Eigen koopkracht in 2005 gedaald.
Koopkracht 2005
Een meerderheid (77%) geeft aan het afgelopen jaar er in koopkracht op achteruit te zijn gegaan. Slechts 4% zegt er het afgelopen jaar in koopkracht op vooruit te zijn gegaan. Voor 19% was er geen verschil.

• CDA stemmers zijn hierover relatief positief gestemd (meer vooruit gegaan wat betreft koopkracht)
• Jongeren (18-34) zijn hierover wat positiever dan ouderen (50+)

3. Ook over 2006 is men negatief maar iets minder somber dan over 2005.
Koopkracht 2006 en toekomst verwachtingen economische situatie Nederland
De verwachtingen voor de koopkracht van het komende jaar zijn iets positiever in vergelijking met het oordeel hierover van het afgelopen jaar maar men blijft negatief. Tweederde (64%) denkt er in koopkracht op achteruit te gaan, 10% verwacht er op vooruit te gaan en een kwart (26%) denkt niet dat het verschil zal uitmaken.

Ook wat betreft de verwachtingen omtrent de economische situatie in Nederland is slechts een kwart positief gestemd (23%), eenderde verwacht dat deze het komende jaar hetzelfde blijft (33%) en 42% verwacht dat deze slechter zal worden in 2006.

• CDA stemmers en VVD stemmers zijn relatief positief gestemd over de toekomst in vergelijking met PvdA stemmers en GroenLinks stemmers.
• Mannen hebben positievere toekomstverwachtingen dan vrouwen.

4. Liever de energieprijzen compenseren dan de economie versterken
Een kamermeerderheid van het CDA en de PvdA vindt dat de hogere energieprijzen gecompenseerd moeten worden. Het kabinet wil dat niet en wil geld gebruiken voor het versterken van de economie. Waar gaat uw voorkeur naar uit?

60% zegt dat de energieprijzen gecompenseerd moeten worden, 25% wil dit geld gebruiken om de economie te versterken.

• PvdA stemmers hebben relatief het meest een voorkeur voor het compenseren van de energieprijzen (77%). Onder VVD stemmers is het percentage dat de economie liever versterkt ziet relatief hoog (36%)
• Ouderen (50+) hebben relatief vaker een voorkeur voor het compenseren van de energieprijzen dan mensen van onder de 50

5. Wat betreft het zorgstelsel gaat de voorkeur uit naar het alternatieve voorstel van de PvdA.
In 2005 gaat het nieuwe zorgstelsel in, met een gelijke premie voor alle burgers van circa 1100 euro. Op basis van inkomen kunnen burgers achteraf geld terugkrijgen. De PvdA heeft een alternatief voorstel gedaan voor dit zorgstelsel. Zij stellen een basispremie van 400 euro voor. Daarbovenop komt een premie die afhankelijk is van inkomen. Waar gaat uw voorkeur naar uit?

18% kiest voor het zorgstelsel van het kabinet, 60% heeft een voorkeur voor het alternatieve voorstel van de PvdA. 6% heeft 'anders namelijk' ingevuld. De meerderheid van deze mensen willen het systeem houden 'zoals het nu is'.

• PvdA stemmers hebben relatief vaker een voorkeur voor het voorstel van hun eigen partij en ook GroenLinks stemmers hebben een uitgesproken voorkeur voor het voorstel van de PvdA.

6. De meningen zijn verdeeld over een mogelijke coalitie-partner voor de PvdA.
De PvdA is in de peilingen momenteel de grootste partij. Met wie zou de PvdA volgens u moeten gaan regeren als dat ook de verkiezingsuitslag wordt? (Meerdere antwoorden mogelijk)

In de top-3 partijen die worden genoemd als potentiële partners voor een coalitie met de PvdA staat het CDA, samen met twee linkse partijen: de SP en Groenlinks.

1.	SP	28%
2.	CDA	28%
3.	GroenLinks	28%
4.	VVD	23%
5.	D66	20%

• Logischerwijs hebben de meeste stemmers een voorkeur voor hun eigen partij
• De PvdA stemmers verkiezen een linkse coalitie mocht hun partij gaan regeren; 48% verkiest de SP en een even groot percentage ziet de PvdA het liefst met GroenLinks regeren

7. Wie is de betere lijsttrekker?
Wanneer men wordt gevraagd te kiezen uit twee potentiële lijsttrekkers voor D66, het CDA of de PvdA, antwoord ruim de helft 'geen mening / weet niet'.

• Voor D66 gaat de voorkeur uit naar Dittrich (26%), Pechthold krijgt 14% van de stemmen
• Voor het CDA is er geen uitgesproken voorkeur voor Leers of Balkenende. Deze krijgen beide 23% van de stemmen
• In zijn eigen achterban is de aanhang van Balkenende het grootst. 52% van de CDA-stemmers verkiest Balkenende boven Leers (20%)
• Bij de VVD wint van Aartsen (25%) het met een kleine voorsprong op Kamp (18%)
• De VVD stemmers zelf hebben een wat meer uitgesproken voorkeur voor van Aartsen: 42% van de VVD-stemmers verkiest hem als lijsttrekker, 27% kiest voor Kamp

---